Zjawiska_kapilarne
Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License
Zjawiska kapilarne to cały szereg zjawisk związanych z zachowaniem par i cieczy a pojawiających się dla wielu obiektów o małym wymiarze charakterystycznym (np. rurki kapilarne) i silnie zależne od tego wymiaru, przy kącie zwilżania powyżej 90 stopni. W zależności od zwilżania i średnicy rurki zjawisko może się pojawiać lub zanikać - zachodzi ono do momentu, gdy ciężar słupa wody równoważy siły kapilarne.
- Wzór na ciężar słupa wody:
- Wzór na siłę napięcia powierzchniowego
- Po przyrównaniu obu stron równania i podstawieniu danych dla wody i rurek ze szkła kwarcowego, otrzymujemy wysokość podciągania kapilarnego:
Wysokość podciągnia kapilarnego określa wzór:
...gdzie:
h - wysokość podciągania (m)T = napięcie powierzchniowe (J/m² lub N/m)θ = kąt zwilżaniaρ = gęstość cieczy (kg/m3)g = przyspieszenie ziemskie(m/s²)r = promień rurki (m)Dla czystej wody kontaktującej się ze szklaną rurką i powietrzem:
T = 0.0728 J/m² at 20 °Cθ = 20° (0,35 rad)ρ = 1000 kg/m3g = 9,8 m/s².W rurce o promieniu 1m woda podniesie się o 0,014mm, a 1mm - 14mm, a 0,1mm o 140 mm.
Przykłady
- Zmiana wysokości słupa cieczy - w zależności od kąta zwilżania podnoszenie lub obniżanie:
- Kondensacja i histereza kapilarna - zmiana ciśnienia przy którym para cieczy ulegnie kondensacji lub ciecz odparowuje.
- Przepływ krwi przez naczynia włosowate.
- Przepływ wody w naczyniach roślin - zjawiska kapilarne umożliwiają rośnięcie drzew na wysokość większą niż 10m (bez zjawiska kapilarnego słup wody w naczyniach ulegałby przerwaniu).
- Nasiąkanie tkanin, bibuły, papieru, pieluszek itp. - ciecz utrzymywana jest pomiędzy gęsto umieszczonymi cienkimi włóknami za pomocą sił kapilarnych.
Kapilarność w Hydrogeologii
Pory gruntu tworzą naczynia kapilarne, w których woda podnosi się ponad zwierciadło wody podziemnej. Wysokość podnoszenia zależy bezpośrednio od frakcji gruntu (mnijesze ziarna tworzą kanaliki o mniejszej średnicy). Rozróżniamy kapilarność czynną i bierną.
- Kapilarność czynna to wysokość, na jaką woda podnosi się ponad poziom zwierciadła wody podziemnej przy podsiąkaniu od dołu
- Kapilarność bierna to wysokość, na jakiej woda utrzymuje się ponad poziomem zwierciadłą wody podziemnej przy jego obniżeniu
Parse error: syntax error, unexpected '}' in /home/vloq/wiki/encyklopedia.c-o-m.pl/ll5a5f92bb4f40ac53f1ec5cd05dbfd3ce.php on line 1