Strefa_euro
Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License
| Kod ISO 4217 | EUR |
| Państwa Strefy euro | Austria, Belgia, Finlandia, Francja, Grecja, Hiszpania, Holandia, Irlandia, Luksemburg, Niemcy, Portugalia, Słowenia, Włochy, Monako, San Marino, Watykan, Andora, Czarnogóra, Kosowo |
| Podział | 100 eurocentów = 1 euro |
| Symbole | € - euro |
| Monety | 1, 2 (€)1, 2, 5, 10, 20, 50 (eurocentów) |
| Banknoty | Często używane: 5, 10, 20, 50 (€)Rzadko używane: 100, 200, 500 (€) |
| Centralny bank | Europejski Bank Centralny |
| Wartość w Polsce | 1 EUR = 3,76 PLN |
Euro (znak: €, kod ISO 4217: EUR) – waluta wprowadzona w 13 krajach należących do Unii Europejskiej w miejsce walut narodowych.
Spis treści |
Pierwsze plany utworzenia Unii Walutowej pojawiły się już w latach 60. XX wieku, lecz dopiero w latach 70. opracowano plan wprowadzenia wspólnej waluty, a w 1979 roku powstał Europejski System Walutowy. W 1986 ECU zostało trzecią walutą na świecie, w której emitowano obligacje międzynarodowe. Ostateczna decyzja o utworzeniu wspólnej waluty Unii Europejskiej zapadła w ramach traktatu z Maastricht, który powoływał do życia Unię Gospodarczą i Walutową. W grudniu 1995 roku w Madrycie wspólnej walucie nadano nazwę euro. Ustanowiono też system TARGET – system automatycznych przeliczeń walut narodowych na euro. 1 stycznia 1999 nastąpiła inauguracja euro w transakcjach bezgotówkowych, a od 1 stycznia 2002 wprowadzono tę walutę w dwunastu państwach UE (oprócz Wielkiej Brytanii, Szwecji i Danii). 1 lipca 2002 ostatecznie wycofano z obiegu waluty narodowe 12 krajów, które przystąpiły do Strefy euro. 1 stycznia 2007 roku tolar słoweński także został zastąpiony przez euro.
[ Znak graficzny euro| Unia Europejska na skróty | |
• Agencje UE• Członkowie• Edukacja• Ekonomia• Euro• Historia• Języki• Kultura | • Obywatelstwo• Polityka• Poziom życia• Rozszerzenia• Społeczeństwo• Statystyka• Struktura• Wojsko |
Znakiem graficznym euro jest grecka litera epsilon przecięta dwiema równoległymi liniami. Symbolizuje ona korzenie cywilizacji europejskiej, próby zintegrowania naszego kontynentu i zapewnienia stabilizacji wewnętrznej. Niektórzy dopatrują się również w symbolu euro wyzwania dla dolara amerykańskiego, dla którego charakterystyczną cechą są dwie pionowe linie.
[ Znak € na klawiaturzeW systemach operacyjnych rodziny Microsoft Windows, na większości klawiatur komputerowych (w tym polskiej i innych środkowoeuropejskich), znak € (Euro) można wpisać przy włączonej klawiaturze numerycznej (klawisz Num Lock), wpisując przy wciśniętym lewym klawiszu Alt kolejno cyfry 0, 1, 2, 8 (Alt + 0128 = €). Ta sama metoda działa w przypadku prawie wszystkich innych europejskich ustawień regionalnych (bałtycki, grecki, turecki i zachodnioeuropejski) oraz w przypadku ustawień arabskich i hebrajskiego, wyjątkiem są ustawienia regionalne używające cyrylicy – w tym wypadku należy wprowadzić cyfry 0, 1, 3, 6 (Alt + 0136 = €). W przypadku klawiatury polskiej programisty (najpowszechniej używanej w Polsce) i niektórych innych układów klawiatury również wciśnięcie prawego klawisza Alt (zwanego inaczej AltGr) i litery U da taki wynik (Alt + U = €), w innych kombinacją taką może być AltGr + E, AltGr + 4 albo AltGr + 5 (w obu ostatnich przypadkach chodzi o klawisze standardowo oznaczone 4/$ i 5/% na głównej klawiaturze, nie cyframi 4 i 5 na numerycznej). Strona Microsoftu: Jak uzyskać symbol Euro używając różnych układów klawiatur (należy kliknąć na How do I access the euro symbol?). Obsługa euro w systemach Windows 95 i NT 4 uzależniona jest od instalacji łaty.
W przypadku niektórych programów można wpisać ciąg 20AC, a następnie wcisnąć klawisze lewy Alt i x. 20AC to szesnastkowy numer pozycji, na której znak € umieszczony jest w unikodzie. Inne programy pozwalają wstawić znak ten kombinacją lewy Alt i 8364 (wpisanych z klawiatury numerycznej): Alt + 8364 = €. 8364 to dziesiętny numer pozycji, na której znak € umieszczony jest w unikodzie.
W systemie Mac OS X, stosując układ klawiatury polski programisty, znak ten można uzyskać kombinacją klawiszy Alt i cyfry 3 (ALT+3=€). W układzie polskim maszynisty odpowiadającą kombinacją klawiszy jest Alt i cyfra 4.
Ponieważ znak € jest stosunkowo często stosowanym symbolem waluty, na klawiaturach niektórych nowych komputerów (np. laptopów) jest on nadrukowany na klawiszu 4/$ lub 5/%. Sugeruje to użycie kombinacji AltGr + 4 lub AltGr + 5, efekt zależy jednak od użytego sterownika klawiatury.
[ Kryteria konwergencjiAby wejść do "Strefy euro", należy spełnić wcześniej ścisłe kryteria konwergencji takie jak:
- inflacja nie wyższa niż o 1,5 pkt% od średniej stopy inflacji w trzech krajach UE, gdzie inflacja jest najniższa
- dług publiczny nieprzekraczający 60% PKB
- deficyt budżetowy nie wyższy niż 3% PKB
- długoterminowe stopy procentowe nieprzekraczające o więcej niż o 2 p.p. średniej stóp procentowych w 3 krajach UE o najniższej inflacji
- stabilny kurs wymiany waluty w ciągu ostatnich 2 lat – wahania kursów walut nie mogą przekroczyć +/- 15% do ustalonej początkowo wartości.
Waluta ta została 1 stycznia 2002 roku wprowadzona w następujących krajach członkowskich UE:
Ponadto, na mocy podpisanych umów, należą (od 1 stycznia 2002) roku do niej 3 kraje, które nie są członkami UE:
1 stycznia 2007 r. do Strefy euro dołączył kolejny kraj:
Andora, Czarnogóra i Kosowo również używają euro jako swojej waluty, jednakże nie są członkami Unii Gospodarczej i Walutowej (przeprowadziły tzw. jednostronną euroizację).
1 stycznia 2008 r. do strefy euro dołączą:
1 stycznia 2009 r. do strefy euro mają dołączyć:
Do strefy euro nie przystąpiły 3 kraje z 15 będących wówczas członkami Unii Europejskiej:
- Wielka Brytania – na skutek decyzji swojego parlamentu,
- Szwecja – na skutek niespełnienia wymogów w kwestii maksymalnego deficytu budżetowego oraz negatywnego wyniku referendum z 14 września 2003 roku w tej sprawie,
- Dania – na skutek negatywnego wyniku referendum w tej sprawie.
W roku 2002
Początkowo waluta ta była tylko międzybankową walutą rozliczeniową i nie znajdowała się w normalnym obiegu. 1 stycznia 2002 r. nastąpiło zastąpienie walut państw członkowskich Strefy euro monetami i banknotami euro, co było największą przeprowadzoną dotąd na świecie jednorazową operacją walutową. Cała akcja wymiany walut zakończyła się 1 lipca 2002 roku, kiedy to waluty narodowe państw Strefy euro zostały całkowicie wycofane. Kursy między walutami narodowymi, które miało zastąpić euro zostały zamrożone 1 stycznia 1999.
Przeliczniki wg których 1 stycznia 2002 r. wymieniono na euro waluty narodowe (za 1 euro):
- 13,7603 szylingów austriackich (ATS)
- 40,3399 franków belgijskich (BEF)
- 1,95583 marek niemieckich (DEM)
- 166,386 peset hiszpańskich (ESP)
- 5,94573 marek fińskich (FIM)
- 6,55957 franków francuskich (FRF)
- 340,750 drachm greckich (GRD)
- 0,787564 funtów irlandzkich (IEP)
- 1936,27 lirów włoskich (ITL)
- 40,3399 franków luksemburskich (LUF)
- 2,20371 guldenów holenderskich (NLG)
- 200,482 escudos portugalskich (PTE).
Wymianie uległo 4,5 biliona euro w gotówce, oraz przeliczono waluty narodowe na ponad 10 bilionów euro na kontach bankowych na całym świecie.
W roku 2007
Od 1 stycznia 2007 r. do strefy euro weszła Słowenia, wymieniając swoją walutę według kursu za 1 €:
- 239,640 tolarów słoweńskich (SIT).
W roku 2008
1 stycznia 2008 r. do strefy euro wejdą Cypr i Malta. Kurs wymiany za 1 € będzie następujący:
- 0,585274 funtów cypryjskich (CYP)
- 0,429300 liry maltańskiej (MTL)
Mechanizm ERM II został przyjęty przez następujące państwa:
[ Emisja euroBanknoty euro są drukowane pod bezpośrednią kontrolą Europejskiego Banku Centralnego (w 12 różnych drukarniach) i mają jednolity wygląd we wszystkich krajach
Natomiast monety są produkowane przez mennice poszczególnych krajów i mają jednakowy kształt, materiał i awers, natomiast rewersy są inne w każdym z krajów. Na awersach od 1 do 5 eurocentów przedstawiono Zachodnią Europę na mapie świata. Pierwsza wersja monet od 10 do 50 eurocentów przedstawiała 15 krajów członkowskich UE w pewnej odległości od siebie. Zaznaczono wszystkie kraje, również te, które nie należały do strefy euro (Dania, Szwecja, Wielka Brytania). Natomiast pierwsza wersja monet 1 i 2 euro przedstawiała kraje złączone w jedną całość. Miało to odzwierciedlać dewizę Jedność w różnorodności. Od 2007 roku wprowadzane są nowe monety od 10 centów do 2 euro ze zmienionym awersem przedstawiającym większą część Europy bez granic. Niestety zachowano awersy dla monet od 1 do 5 eurocentów, na których pod lupą widać, że nowe kraje członkowskie nie są częścią zaznaczonego obszaru.
Dystrybucją banknotów i monet zajmują się poszczególne banki centralne krajów strefy euro pod ścisłą kontrolą Europejskiego Banku Centralnego.
[ Euro w innych krajachPojawiające się natomiast na rynku numizmatycznym tzw. "próbne monety euro" z Danii, Szwecji, Wielkiej Brytanii, Polski (istnieją nawet dwa warianty - bite na Słowacji na zlecenie polskich kupców numizmatycznych oraz w Wielkiej Brytanii na zlecenie firmy zagranicznej) i innych krajów wstępujących do Unii Europejskiej są produktem prywatnym, od których banki emisyjne (w tym Narodowy Bank Polski) zdecydowanie się odcinają; nie przeszkadza to jednak w handlu tymi monetami po dosyć wygórowanych cenach. Istnieją nawet "próbne monety euro" ze Szwajcarii, która do Unii nie należy, a nawet Szkocji i Padanii.
Euro jest też oficjalną walutą w Czarnogórze i Kosowie. Zależny od euro jest także kurs marki transferowej, oficjalnej waluty Bośni i Hercegowiny (stały przelicznik 1 EUR = 1,95583 MK).
Począwszy od 2008 roku, euro ma stać się oficjalnym środkiem płatniczym na Cyprze i Malcie. Słowacja planuje wprowadzenie euro w 2009r., Estonia, Litwa i Bułgaria w 2010r., a pozostałe kraje UE najwcześniej w 2011r.
Euro jest również środkiem płatniczym w terytoriach zamorskich Francji, między innymi: w położonym przy kanadyjskim wybrzeżu St-Pierre-et-Miquelon w Ameryce Północnej, oraz Gujanie Francuskiej w Ameryce Południowej.
Euro w Polsce
Jak wynika z informacji podanych przez Ministerstwo Finansów (8 lutego 2006 roku), że Polska miała być gotowa do wejścia do Strefy euro w 2009 r., co jednak przełożono do (co najmniej) 2012 r. Przyjmując za obowiązujący zaktualizowany program konwergencji Polska nie spełni do 2008 roku wyznaczonych kryteriów. Zgodnie z decyzją Eurostatu o klasyfikowaniu środków przekazywanych do OFE poza sektorem instytucji rządowych i samorządowych deficyt w 2008 roku przekroczy 3% i wyniesie 3,7% PKB.
Na mocy rozporządzenia ministra finansów z 15 kwietnia 2004 roku (Dz. U. Nr 73 poz. 658) również w Polsce można używać euro do rozliczeń, w których jedną stroną jest konsument, czy odbiorca usług (tzn. np. w sklepie czy u fryzjera).
[ Nominały euro i eurocentów| 1 euro (moneta) | 1 cent (moneta) |
| 2 euro (moneta) | 2 centy (moneta) |
| 5 euro | 5 centów (moneta) |
| 10 euro | 10 centów (moneta) |
| 20 euro | 20 centów (moneta) |
| 50 euro | 50 centów (moneta) |
| 100 euro | |
| 200 euro | |
| 500 euro |
Oficjalnym, trzyliterowym kodem euro (według ISO) jest EUR.
[ Zobacz też[ Linki zewnętrznePaństwa-członkowie Unii Gospodarczej i Walutowej będący członkami Unii Europejskiej używające euroAustria • Belgia • Finlandia • Francja • Grecja • Hiszpania • Holandia • Irlandia • Portugalia • Luksemburg • Niemcy • Słowenia • WłochyPaństwa-członkowie Unii Gospodarczej i Walutowej spoza Unii Europejskiej używające euroAndora • Monako • San Marino • WatykanPozostałe państwa i terytoria spoza UE, używające euro:Czarnogóra • Kosowo
Austria • Belgia • Cypr • Estonia • Finlandia • Francja • Grecja • Hiszpania • Holandia • Irlandia • Litwa • Luksemburg • Łotwa • Malta • Monako • Niemcy • Portugalia • San Marino • Słowacja • Słowenia • Watykan • Włochy
Frank belgijski • Szyling austriacki • Gulden holenderski • Marka fińska • Frank francuski • Marka niemiecka • Drachma grecka • Funt irlandzki • Lir włoski • Tolar słoweński • Frank luksemburski • Escudo portugalskie • Peseta hiszpańska • Frank monakijski • Lir watykański
Parse error: syntax error, unexpected '}' in /home/vloq/wiki/encyklopedia.c-o-m.pl/ll5a5f92bb4f40ac53f1ec5cd05dbfd3ce.php on line 1