Nikiel - Encyklopedia

Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Nikiel

Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License

Dane ogólneWłasności atomoweWłasności fizycznePozostałe dane

Najbardziej stabilne izotopy*

Tam, gdzie nie jest zaznaczone inaczej,użyte są jednostki SI i warunki normalne.

Co - Ni - Cu
 NiPd    
Nazwa, symbol, l.a.*Nikiel, Ni, 28
Własności metalicznemetal przejściowy
Grupa, okres, blok10 (VIIIB), 4, d
Gęstość, twardość8908 kg/m3, 4,0
Kolorsrebrzystobiały
Masa atomowa58,6934 u
Promień atomowy (obl.)135 (149) pm
Promień kowalencyjny163 pm
Promień van der Waalsabd
Konfiguracja elektronowa[Ar]3d84s2
e- na poziom energetyczny2, 8, 16, 2
Stopień utlenienia2, 3
Własności kwasowe tlenkówśrednio zasadowe
Struktura krystalicznaregularna ścienniecentrowana
Stan skupieniastały
Temperatura topnienia1728 K(1455 °C)
Temperatura wrzenia3186 K(2913°C)
Temperatura Curie628 K(355°C)
Objętość molowa6,59×10-6 m3/mol
Ciepło parowania370,4 kJ/mol
Ciepło topnienia17,47 kJ/mol
Ciśnienie pary nasyconej237 Pa (1726 K)
Prędkość dźwięku4970 m/s (293,15 K)
Elektroujemność1,91 (Pauling)1,75 (Allred)
Ciepło właściwe440 J/(kg*K)
Przewodność właściwa14,3×106 S/m
Przewodność cieplna90,7 W/(m*K)
I Potencjał jonizacyjny737,1 kJ/mol
II Potencjał jonizacyjny1753 kJ/mol
III Potencjał jonizacyjny3395 kJ/mol
IV Potencjał jonizacyjny5300 kJ/mol
izotopwyst.o.p.rs.r.e.r.MeVp.r.
56Ni{syn.}6,077 dniw.e.2,13656Co
58Ni68,077%stabilny izotop z 30 neutronami
59Ni{syn.}7,6×104 latw.e.1,07259Co
60Ni26,233%stabilny izotop z 32 neutronami
61Ni1,14%stabilny izotop z 33 neutronami
62Ni3,634%stabilny izotop z 34 neutronami
63Ni{syn.}100,1 latβ-2,13760Cu
64Ni0,926%stabilny izotop z 36 neutronami
*Wyjaśnienie skrótów:l.a.=liczba atomowawyst.=występowanie w przyrodzie,o.p.r.=okres połowicznego rozpadu,s.r.=sposób rozpadu,e.r.=energia rozpadu,p.r.=produkt rozpadu,w.e.=wychwyt elektronu

Nikiel (Ni, łac. niccolum) - pierwiastek chemiczny z grupy metali przejściowych w układzie okresowym.

Posiada 29 izotopów z przedziału mas 50-78, z których 5 (58, 60, 61, 62, 64) jest trwałych.

Występuje w skorupie ziemskiej w ilościach ok. 80 ppm w postaci minerałów garnieryt i pentlandyt.

Dzieli się na tlenowe, siarczkowe i arsenkowe, zależnie od składu mineralogicznego rudy niklu.

Został odkryty w roku 1751 przez Cronstedta. W 1804 otrzymano go po raz pierwszy w stanie czystym. Przed naszą erą był używany w stopach z miedzią i cynkiem.

Nikiel tworzy szereg związków kompleksowych takich jak niklocen czy fosfiny i karbonylki niklu, które znalazły zastosowanie jako katalizatory wielu reakcji m.in. na kompleksach niklu oparte są katalizatory polimeryzacji polietylenu wysokociśnieniowego.

Znaczenie biologiczne - nikiel jest mikroelementem obecnym w centrach reaktywności wielu enzymów. Jego minimalne, dzienne dobowe spożycie wynosi 0,3 mg.

Nikiel metaliczny jest srebrzystobiałym, połyskującym metalem, trudno korodującym i odpornym na ścieranie. Stosuje się go do tworzenia połyskujących powłok galwanicznych na powierzchni elementów stalowych. Stopy niklu i miedzi są stosowane do wyrobu monet, sztućców itp. Nikiel jest też dodawany do stali do stopów o podwyższonej odporności na korozję.

W Polsce rudy niklu były wydobywane i przetwarzane w miejscowości Szklary do 1982 roku.

Nikiel używany jest często do produkcji oprawek okularów, co może sprawić problemy alergikom. Osoby uczulone na nikiel, które noszą okulary z niklowymi oprawkami, narażone są na zaczerwienienia zabarwiane metalem w miejscu styczności oprawek ze skórą. W dodatku pewnemu zniszczeniu ulegają też oprawki (widoczne są wgłębienia, jakby po wypaleniu kwasem).