Liban - Encyklopedia

Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Liban

Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License

Ten artykuł dotyczy państwa w Azji. Zobacz też: Liban (góry) lub Liban (obóz) lub Libáň (miasto w Czechach).

Liban (arab. لبنان Lubnan, Republika Libańska ) – państwo w zachodniej Azji, na obszarze Bliskiego Wschodu, nad Morzem Śródziemnym graniczące z Syrią i Izraelem.

لبنانRepublika Libańska
Flaga LibanuGodło Libanu
Język urzędowyarabski
StolicaBejrut
Ustrój politycznyrepublika
Głowa państwaprezydent Émile Lahoud
Szef rządupremier Fouad Siniora
Powierzchnia • całkowita • wody śródlądowe160. na świecie10 452 km²2,1%
Liczba ludności • całkowita (2007) • gęstość zaludnienia125. na świecie3 925 502375,5 osób/km²
Niepodległośćod Francji22 listopada 1943
Jednostka monetarnafunt libański (LBP)
Strefa czasowaUTC +2 - zimaUTC +3 - lato
Hymn państwowyKoullouna Lilouataan
Kod ISO 3166LB
Domena internetowa.lb
Kod samochodowyRL
Kod telefoniczny+961
Spis treści
//

[ Pochodzenie nazwy

Nazwa Liban (w standardowym języku arabskim "Lubnān"; "Lebnan" or "Lebnèn" w lokalnym dialekcie) ma swoje źródło w semickim "LBN", które łączy się z kilkoma słowami bliskoznacznymi w różnych językach, takimi jak biały czy mleko[1]. Stanowi to odniesienie do pokrytych śniegiem Wzgórz Libanu. Takie określenia zostały znalezione w 3 z 12 tablic Eposu o Gilgameszu, w tekście znalezionym w ruinach starożytengo miasta Ebla oraz w Bilbii[2]. Słowo Liban jest również wspomniane 71 razy w Starym Testamencie.[3] [4]

[ Informacje podstawowe
  • Stolica: Bejrut (1,5 mln mieszkańców)
  • Język urzędowy: arabski (dodatkowy francuski)
  • Podział administracyjny: 5 muhafaz
  • Ustrój: republika parlamentarna, na czele państwa stoi prezydent wybierany co 6 lat, władzę ustawodawczą sprawuje jednoizbowy parlament złożony z 128 członków (po 64 chrześcijan i muzułmanów), wybierany na 4 lata,
  • Waluta: funt libański (1500 LL = 1$)
  • Główne miasta: Trypolis, Zahla, Sajda, Baalbek, Sur
  • Główne rzeki: Litani, nadto źródła Asi (Orontesu) i Jordanu
  • Główne narodowości: 82,6% Libańczyków, 9,6% Palestyńczyków, ponadto Syryjczycy, Kurdowie i inni
  • Główne wyznania: 50% muzułmanie, 5% druzowie, 45% chrześcijanie (24% maronici). Stanowiska państwowe i rządowe obsadzane są według klucza wyznaniowego: prezydent - chrześcijanin maronita, premier - muzułmanin sunnita, przewodniczący parlamentu - muzułmanin szyita, równy podział tek ministerialnych, wyższych stanowisk w administracji państwowej oraz miejsc w parlamencie między przedstawicieli ludności muzułmańskiej i chrześcijańskiej.

[ Geografia
  • Ukształtowanie terenu: Powierzchnia górzysta, z wyjątkiem pasa nizin nadbrzeżnych; równolegle do wybrzeży dwa pasma górskie Liban i Antyliban (najwyższy szczyt Kurnat as-Sauda 3083 m n.p.m.), oddzielone tektoniczną doliną Bekaa (dł. ok. 150 km);
  • Klimat podzwrotnikowy śródziemnomorski; na wybrzeżu średnia temperatura w styczniu 13°C, w lipcu 28°C, w górach, na wys. ok. 1000 m odpowiednio 6°C i 22°C, roczny opad 600 - 3000; pora sucha od czerwca do września.
  • Roślinność: uboga, głównie zarośla makchia, stepy, łąki górskie; niewielkie obszary leśne (w tym resztki słynnych lasów cedrowych)

[ Gospodarka

Przed wybuchem konfliktu palestyńskiego wysoko rozwinięty kraj arabski, nazywany Szwajcarią Bliskiego Wschodu, po wybuchu wojny domowej lat 70. upadek gospodarczy, w latach 90. stopniowa odbudowa gospodarki.

  • Przemysł: metale szlachetne, biżuteria , odzieżowy, chemiczny, elektrotechniczny, przetwórstwo ropy naftowej, żelaza i aluminium; rolnictwo, turystyka;
  • PKB na 1 mieszk. 5 700 dolarów (2006)

[ Historia

W starożytności na terenie Libanu znajdowała się Fenicja, od VII w. p.n.e. kolejno pod panowaniem Asyrii, Egiptu, Persji, Babilonii, Macedonii, Grecji. W latach 64 p.n.e. - 63 p.n.e. wchodzi w skład rzymskiej prowincji Syrii; po rozpadzie cesarstwa rzymskiego w 395 należy do Bizancjum, w VII wieku obszar podbity przez Arabów, w IX wieku przez Turków, w latach 1098-1291 zajmowany przez krzyżowców, następnie zdobyty przez mameluków z Egiptu, w XVI wieku część imperium osmańskiego, od 1861 autonomia w obrębie państwa tureckiego, podczas I wojny światowej Liban był okupowany przez Francuzów i Wielką Brytanię. Od 1920 na mocy postanowień konferencji w San Remo należał wraz z Syrią do terytorium mandatowego Francji przekształconego w 1926 w republikę. W 1941 ogłoszenie formalnej niepodległości. Liban jest państwem współzałożycielem Ligi Państw Arabskich i członkiem ONZ. Od 1976 wojna domowa (wcześniej starcia w Bejrucie), w następstwie wojny - zbrojne interwencje Syrii i Izraela, wkrótce (12 lat) potem wprowadzenie oddziałów pokojowych ONZ. Wojna zakończyła się w 1990. 22 maja 2000 Izrael wycofał swoje wojska z południowego Libanu. 14 lutego 2005 były premier Libanu, Rafiq Hariri został zamordowany. Wywołało to masowe demonstracje opozycji, która oskarżyła Syrię o to zabójstwo. Syria zaprzeczyła tym oskarżeniom. Protesty te określono jako "cedrowa rewolucja". Pod wpływem protestów oraz nacisków ONZ i krajów arabskich, Syria wycofała swoje wojska z Libanu. W lipcu 2006 wojska izraelskie ponownie zaatakowały Liban w odwecie za porwanie 2 izraelskich żołnierzy oraz ostrzał Izraela pociskami Katiusza przeprowadzony przez Hezbollah z baz w południowym Libanie.

[ Zabytki
  • Liczne ruiny sięgające czasów fenickich
  • Ruiny starożytnego miasta Baalbek

[ Podział administracyjny

Liban jest podzielony na 6 gubernatorstw (Mohafazas) które z kolei dzielą się na 25 dystryktów (Cazas) nie wliczając Bejrutu.

GubernatorstwoPowierzchniaPopulacja (2001)StolicaLiban10 201,2 km²4 267 000Bejrut
Bejrut19,6 km²430 000Bejrut
Góry Liban1968,3 km²1 606 000Baabda
Północne2024,8 km²860 000Trypolis
Bekaa4160,9 km²575 000Zahleh
Nabatija1098,0 km²293 000Nabatija
Południowe929,6 km²503 000Sydon

[ Przypisy
  • Joumana Medlej, "The Mountain", 15 grudnia 2006
  • Antoine Harb (2004),"Lebanon: A Name through 4000 Years", 1 listopada 2006
  • Christian World News, "Lebanon Historically Linked to the Bible", 21 lutego 2007
  • Roger Yazbeck, "Lebanon was mentioned 71 times in the Holy Bible...", 21 lutego 2007
  • [ Zobacz też

    [ Linki zewnętrzne To jest tylko zalążek artykułu związanego z Libanem  i geografią. Jeśli możesz, rozbuduj go.