Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Qırımtatar tili, Qırım tili
Obszar	Krym, Turcja, Uzbekistan, Rumunia
Liczba mówiących	~ 500 tys.
Klasyfikacja genetyczna	Języki uralo-ałtajskie Języki ałtajskie  Języki tureckie   Oguzyjskie/ kipczackie    Język krymskotatarski
Pismo	łaciński, cyrylica
Kody języka
ISO 639-1	-
ISO 639-2	crh
SIL	CRH
W Wikipedii
Zobacz też: język, języki świata

Język krymskotatarski (Qırımtatar tili, Qırımtatarca) abo język krymski (Qırım tili, Qırımca) - język Tatarów Krymskich, tradycyjnie zaliczany w skład podgrupy kipczacko-połowieckiej kipczackiej grupy języków tureckich.

Spis treści 1 Liczebność i rozkład geograficzny 2 Dialekty 3 Historia 4 Alfabety 5 Linki zewnętrzne

//

[ Liczebność i rozkład geograficzny

Językiem krymskotatarskim posługuje się na co dzień około 350 tysięcy osób, w tym około 250 tysięcy na Krymie. W dalszej kolejności mówiący tym językiem zamieszkują Turcję i Azję Środkową, głównie Uzbekistan. Istotną diasporą tego języka są również posługujący się nim mieszkańcy Rumunii i Bułgarii - łącznie nie więcej niż 30 tysięcy.

[ Dialekty

Każda z trzech grup etnicznych Tatarów Krymskich posiada własny dialekt. Dlatego dla języka krymskotatarskiego wyróżnia się następujące dialekty:

• Południowy, zbliżony do języków oguzyjskich. Niewiele mniej ma różnić się od tureckiego języka literackiego, niż niektóre dialekty tego języka. Ze względu na zaszłości historyczne, osobliwością tego dialektu są liczne zapożyczenia greckie i włoskie;
• Stepowy, zbliżony do języka kipczackiego. Posługuje się nim większość Tatarów Turcji oraz Rumunii i Bułgarii;
• Średni, inaczej górski, najbardziej rozpowszechniony dialekt, pośredni między dwoma poprzednimi i z obu czerpiący. Jest podstawą współczesnej literackiej odmiany języka krymskotatarskiego.

[ Historia

Trzy dość odległe od siebie dialekty języka krymskotatarskiego ukształtowały się na skutek złożonej historii regionu i samych Tatarów Krymskich.

Współczesny rozdział dziejów języka otwiera działalność İsmaila Gaspıralı, który podjął się trudu dźwignięcia języka krymskotatarskiego z upadku wywołanego włączeniem Krymu w skład Imperium Rosyjskiego i który zapoczątkował odrodzenie tego języka i stworzył jego literacki wariant, bazujący, w odróżnieniu od dzisiejszego, na dialekcie południowym.

W 1928 zebrana na Krymie konferencja lingwistyczna uchwaliła powołanie nowego języka literackiego, opartego na dialekcie średnim, który jako wariant niejako kompromisowy dla dwóch pozostałych, jest dla wszystkich równo zrozumiały, a przy tym - najczęściej używany.

[ Alfabety

Właśnie do tegoż 1928 roku język krymskotatarski zapisywano alfabetem arabskim, następnie do 1939 roku - łacińskim, a od 1939 roku - cyrylicą. Od lat 90. XX wieku następuje przechodzenie na alfabet łaciński. Nie jest to jednak przywrócenie starego alfabetu, ale zapożyczenie i modyfikacja alfabetu języka tureckiego. Obecnie równolegle używa się zarówno alfabetu łacińskiego, jak i cyrylicy. Interesujący jest fakt, że cyrylica przeważa w wydawnictwach książkowych, a alfabet łaciński - w Internecie.

Łaciński alfabet języka krymskotatarskiego:

A a	B b	C c	Ç ç	D d	E e	F f	G g
Ğ ğ	H h	I ı	İ i	J j	K k	L l	M m
N n	Ñ ñ	O o	Ö ö	P p	Q q	R r	S s
Ş ş	T t	U u	Ü ü	V v	Y y	Z z

• с - dż
• ç - cz
• ğ - h golosne
• h - ch
• ı - y
• j - ż
• ñ - jak ng angielske w slowie sing
• ö - składamy wargi jak do głoski o i wymawiamy e (niemeckie ö}.
• q - schoże na k
• ş - sz
• ü składamy wargi jak do głoski u i wymawiamy i (niemeckie ü).
• y - j
• â - lâ - la, kâ — kia.

Międzynarodowy alfabet fonetyczny

а

b

c

ç

d

e

f

g

ğ

h

ı

i

j

k

l

m

n

ñ

o

ö

p

q

r

s

ş

t

u

ü

v

y

z

[a]

[b]

[ʤ]

[ʧ]

[d]

[e]

[f]

[g]

[ɣ]

[x]

[ɯ]

[i], [ɪ]

[ʒ]

[k]

[l]

[m]

[n]

[ŋ]

[o]

[ø]

[p]

[q]

[r]

[s]

[ʃ]

[t]

[u]

[y]

[v], [w]

[j]

[z]

Cyrylica języka krymskotatarskiego:

А а	Б б	В в	Г г	Гъ гъ	Д д	Е е	Ё ё
Ж ж	З з	И и	Й й	К к	Къ къ	Л л	М м
Н н	Нъ нъ	О о	П п	Р р	С с	Т т	У у
Ф ф	Х х	Ц ц	Ч ч	Дж дж	Ш ш	Щ щ	Ъ ъ
Ы ы	Ь ь	Э э	Ю ю	Я я

[ Linki zewnętrzne

• Testowa Wikipedia w języku krymskotatarskim
• Słownik rosyjsko-krymskotatarski i krymskotatarsko-rosyjski
• Korpus lingwistyczny języka krymskotatarskiego