Irlandia_Północna
Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License
| Northern IrelandTuaisceart ÉireannIrlandia Północna | |||||
| |||||
| Dewiza: (łacina) Quis separabi(Kto nas rozdzieli?) | |||||
| Język urzędowy | angielski, irlandzki | ||||
| Stolica | Belfast | ||||
| Typ państwa | autonomiczna część Wielkiej Brytanii | ||||
| Głowa państwa | Elżbieta II Windsor | ||||
| Szef rządu | premier Ian Paisley | ||||
| Powierzchnia • całkowita | 14 121 km² | ||||
| Liczba ludności (2005) • całkowita • gęstość zaludnienia | 1 710 000121 osób/km² | ||||
| Jednostka monetarna | Funt szterling (GBP, £) | ||||
| Strefa czasowa | UTC , czas letni: UTC+1 | ||||
| Domena internetowa | .uk, .ie, .eu | ||||
| Kod telefoniczny | +44 | ||||
Irlandia Północna 1 z 4 krajów historycznych w Wielkiej Brytanii, jest częścią składową Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Jej stolicą jest Belfast.
Irlandia Północna powstała w 1922 roku, gdy po utworzeniu Wolnego Państwa Irlandzkiego, sześć z dziewięciu hrabstw północno-wschodniej prowincji Ulster (irl. Ulaidh) pozostało przy Zjednoczonym Królestwie. W hrabstwach tych dominowali protestanci, w większości potomkowie szkockich i angielskich osadników, którzy nie chcieli mieszkać w katolickiej Irlandii.
Konflikty w Irlandii Północnej: Trwają od średniowiecza, kiedy cała Irlandia znalazła się pod panowaniem Anglii. W XVII wieku rozpoczęto zasiedlanie Irlandii przez ludność angielską i szkocką, a ziemie dla osadników zdobywano, usuwając z nich właścicieli irlandzkich. Zapoczątkowało to wrogość między Anglikami a Irlandczykami, spotęgowaną różnicami religijnymi: Irlandczycy to katolicy, przybysze zaś - to głównie protestanci. Liczne bunty i powstania doprowadziły w 1921 roku do utworzenia niepodległej Irlandii. Jednak w granicach Wielkiej Brytanii pozostała Irlandia Północna, którą w większości zamieszkują protestanci pochodzenia angielskiego. Walkę o połączenie z Irlandią prowadziła Irlandzka Armia Republikańska (IRA). Dopiero w 1998 roku zawarto porozumienie pokojowe, za które dwaj jego współtwórcy - John Hume i David Trimble - otrzymali pokojową nagrodę Nobla. W 2005 roku Irlandzka Armia Republikańska ogłosiła całkowite rozbrojenie.
Na współczesną sytuację w Irlandii Północnej mają stosunki demograficzne. Dwie najsilnie grupy etniczne - Irlandczycy i Anglicy mają własną wizję na temat przyszłych losów prowincji i najczęściej narodowość determinuje opcje polityczne, choć z chwilą obecną zaczyna się to powoli zmieniać.
Według danych brytyjskich w 2001 roku w Irlandii Północnej mieszkało 1,685,267 osób.
Spis treści |
Miejsce urodzenia:
- Irlandia Północna: 1,534,268 (91.0%)
- Anglia: 61,609 (3.7%)
- Szkocja: 16,772 (1.0%)
- Walia: 3,008 (0.2%)
- Republika Irlandii: 39,051 (2.3%)
- inny kraj Unii Europejskiej: 10,355 (0.6%)
- inny kraj: 20,204 (1.2%)
Spis został wykoany jeszcze przed otwarciem rynku Wielkiej Brytanii dla obywateli nowych krajów Unii Europejskiej - nie uwzględniają więc napływu licznych pracowników nie pochodzacych z Wysp Brytyjskich.
Ponad 99% mieszkańców jest rasy białej; jest to największy odsetek w Wielkiej Brytanii.
[ Wyznania religijneNajsilniejszą zwartą grupą religijną jest katolicyzm - ok. 40% społeczeństwa. Wyznawcy protestantyzmu są niewiele mniej liczni, jednak dzielą się na kilka odłamów.
| 34.9% | 38.4% | 40.3% |
| 29.0% | 21.4% | 20.7% |
| 24.2% | 17.7% | 15.3% |
| 9.3% | 11.5% | 9.9% |
| 2.0% | 11.1% | 14.0% |
Irlandia Północna nie ma kościoła państwowego. Niegdyś ustanowiony Kościół Irlandii (Church of Ireland) został oddzielony od państwa ustawą 1869, która weszła w życie w 1871 roku. Obecnie skupia około 15,3% populacji Irlandii Północnej. Największym kościołem protestanckim jest Prezbiteriański Kościół Irlandii, skupiający około 20,7% populacji. Razem z innymi kościołami, protestanci stanowili około 53,1% populacji prowincji (2001).
[ Poglądy polityczneZwiązane są z wyznaniem religijnym mieszkańców Irlandii Północnej. Najbardziej licznie reprezentowani są zwolennicy pozostania prowincji w granicach Zjednoczonego Królestwa (ok. 60% społeczeństwa), natomiast liczba osób pragnących przyłączenia do Republiki Irlandii wynosiła w 2004 niewiele ponad 20% osób. W ostatnich latach obserwuje się wzrost zwolenników trzeciej opcji - powstania niezależnego państwa Irlandii Północnej - chęć taką deklaruje 29% protestantów (na 68% poglądów pro-brytyjskich) oraz 36% katolików (wobec 60%, będących zwolennikami zjednoczenia Irlandii. Ogólnie sondaże szacują liczbę osób, które mogłyby poprzeć trzecią opcję na 35%, a więc więcej niż pro-irlandzką[1].
Mapa pokazuje wyniki wyborów lokalnych na przestrzeni ostatnich lat.[ Linki zewnętrzne To jest tylko zalążek artykułu związanego z Wielką Brytanią. Jeśli potrafisz, rozbuduj go.Parse error: syntax error, unexpected '}' in /home/vloq/wiki/encyklopedia.c-o-m.pl/ll5a5f92bb4f40ac53f1ec5cd05dbfd3ce.php on line 1