Glukoza - Encyklopedia

Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Glukoza

Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License

Glukoza
Projekcja Hawortha - forma pierścieniowaα-D-glukopiranozaProjekcja Hawortha - forma pierścieniowaβ-D-glukopiranoza
Projekcja Fischera - forma łańcuchowa
Ogólne informacje
Nazwa systematyczna6-(hydroksymetylo)oksan-2,3,4,5-tetrol
Inne nazwyglukopiranozaglikozadekstroza (tylko do α-D-glukozy)cukier gronowycukier skrobiowyGlc
Wzór chemicznyC6H12O6
SMILESC(C1C(C(C(C(O1)O)O)O)O)O
Masa molowa180,16 g/mol
Wyglądbiałe, krystaliczne ciało stałe o słodkim smaku
Numer CAS50-99-7 - D-glukoza921-60-8 - L-glukoza
Właściwości
Gęstość i stan skupienia1,54 g/cm3 ; ciało stałe
Temperatura topnienia146°C (419 K; (α-D-glukoza)150°C (423 K; β-D-glukoza))
Niebezpieczeństwa
MSDSZewnętrzne dane MSDS
Numer RTECSLZ6600000
Jeżeli nie podano inaczej, dane dotycząwarunków standardowych (25°C, 1000 hPa)
Genetyka i fizjologia
Transportosocze krwi, płyn międzytkankowy
Chorobycukrzycahiperglikemiahipoglikemia

Glukoza (inaczej: glukopiranoza, glikoza, dekstroza (α-D-glukopiranoza), cukier gronowy, cukier skrobiowy, C6H12O6) - węglowodan - aldoheksoza, należący do cukrów prostych.

Glukoza jest podstawowym związkiem energetycznym dla większości organizmów, jest rozkładana w procesie glikolizy na kwas pirogronowy. Jest ona składowana w formie polimerów - skrobi i glikogenu. Jest ona również wykorzystywana jako substrat wielu procesów zachodzących w komórce - m.in. do produkcji celulozy.

Naturalna glukoza jest jednym z wielu możliwych izomerów optycznych tego związku. Dokładnie jest to α-D-glukopiranoza (dekstroza). Naturalna glukoza jest czynna optycznie. W temperaturze pokojowej skręca płaszczyznę białego światła spolaryzowanego w prawo. Naturalna glukoza występuje w postaci dwóch anomerów: α (jej kąt skręcania światła spolaryzowanego wynosi 112 stopni) i β ( której kąt skręcania światła spolaryzowanego wynosi 19 stopni).

Właściwości fizyczne glukozy:

  • stan skupienia stały
  • barwa - biała
  • krystaliczna
  • słodka
  • bardzo dobrze rozpuszczalna w wodzie
  • odczyn obojętny
  • temperaturze topnienia 140°C
  • nierozpuszczalna w etanolu.
Przemiana D-glukozy w β-D-glukopiranozę

Właściwości chemiczne:

  • palna
  • reaguje z wodorotlenkiem miedzi dając związek kompleksowy (barwa lazurowa)
  • posiada właściwości redukujące.

CH2OH-(CHOH)4-CH2OH + 2Cu(OH)2 → CH2OH-(CHOH)4-COOH + Cu2O + 2H2O

Zastosowanie:

  • w medycynie: m.in. jako środek wzmacniający serce, w schorzeniach wątroby, do konserwowania krwi
  • przemysł spożywczy: wyroby cukiernicze
  • przemysł włókienniczy: m.in barwienie skór.

Występowanie: owoce, winogrona, miód.

Chcąc odróżnić glukozę i fruktozę należy dodać wody bromowej w obecności kwaśnego węglanu sodu, woda bromowa odbarwi się w roztworze glukozy.

CH2OH-(CHOH)4-CH2OH + Br2 + 2NaHCO3 → CH2OH-(CHOH)4-COOH + 2NaBr + H2O + 2CO2↑

CH2OH-(CHOH)4-COOH kwas glukonowy

[ Zobacz też