Glistnik
Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License
| Glistnik jaskółcze ziele | |
| Systematyka wg Reveala | |
| Domena | jądrowce |
| Królestwo | rośliny |
| Podkrólestwo | naczyniowe |
| Nadgromada | nasienne |
| Gromada | okrytonasienne |
| Klasa | Ranunculopsida |
| Rząd | makowce |
| Rodzina | makowate |
| Podrodzina | glistnikowe |
| Rodzaj | glistnik |
| Gatunek | glistnik jaskółcze ziele |
| Nazwa systematyczna | |
| Chelidonium majus | |
| L., Sp. Pl. 1: 505 1753 | |
| Galeria Wikimedia Commons | |
Glistnik jaskółcze ziele (Chelidonium majus L.) – gatunek byliny z rodziny makowatych (Papaveraceae Juss.). Jedyny gatunek w monotypowym rodzaju glistnik (Chelidonium). Pospolity w Europie i basenie Morza Śródziemnego. Występuje też w Ameryce Północnej, przewieziony tam przez osadników jako zioło lecznicze na choroby skóry.
W Polsce funkcjonują także nazwy: jaskółecznik (białostockie), celidonia (Pomorze), cyndalia (górnośląskie), cyngalia (kieleckie), glistewnik (Podlasie), złotnik (Wielkopolska), żółtnik (Mazowsze). Stara polska nazwa nawiązuje do wiary, że roślina ukazuje się wraz z powrotem jaskółek, a zamiera z ich odlotem.
Charakterystyka
ŁodygaRzadko, odstająco owłosiona. Rozgałęzia się widlasto, osiąga do 90 cm wys., po przełamaniu wydziela pomarańczowy sok mleczny.LiściePierzastosieczne, jajowate do okrągłych, nierówno, głęboko wcinane lub karbowane, górne 3-klapowe. Dolne długoogonkowe, górne krótkoogonkowe. Z wierzchu jasnozielone, spodem sinozielone.KwiatyZłocistożółte, zebrane w baldaszkach po trzy do ośmiu o średnicy do 2 cm. Korona czteropłakowa, kielich dwudziałkowy, wcześnie opadający. Kwitnienie od maja do sierpnia.OwocRównowąska torebka, zewnętrznie przypominająca łuszczynę. Nasiona czarne, błyszczące.KorzeńRozgałęziony, od zewnątrz brunatnoczerwony, na przełomie żółty.BiotopRoślina nitrofilna. Pospolity chwast w sadach i ogrodach, na rumowiskach i w zaroślach, preferujący miejsca zacienione. Często występuje w laskach i zaroślach robiniowych.Zastosowanie
- Roślina lecznicza:
- Surowiec zielarski - ziele glistnika - Chelidonii Herba , korzeń glistnika - Chelidonii Radix
- Skład chemiczny: ok. 20 alkaloidów izochinolinowych (m.in.: chelidoninę, berberynę, chelerotrynę, sangwirynę, protopinę i inne), kwasy organiczne (kwas chelidonowy, jabłkowy, cytrynowy) oraz pochodne kwasów fenolowych, saponiny, duże ilości soli wapniowych oraz enzymy proteolityczne.
- Działanie:
- Chelidonina wykazuje działanie rozkurczowe na drogi żółciowe, przewód pokarmowy i oskrzela oraz żółciopędne i słabe uspokajające.
- chelerytyna i sangwinaryna wykazują działanie bakteriobójcze, pierwotniakobójcze, grzybobójcze,
- przeciwnowotworowe (chelidonina hamuje podziały komórek)
- Używany powszechnie jako lek usuwający kurzajki (brodawki) na skórze. Wystarczy kilka razy posmarować kurzajkę sokiem mlecznym z glistnika. Kurzajkę uprzednio należy zmiękczyć wodą z mydłem. Działanie to wiąże się z obecnością w soku chelidoniny.
Zioło to w dużych ilościach lub zbyt długo stosowane jest bardzo toksyczne.
Parse error: syntax error, unexpected '}' in /home/vloq/wiki/encyklopedia.c-o-m.pl/ll5a5f92bb4f40ac53f1ec5cd05dbfd3ce.php on line 1