Dopełnienie_(językoznawstwo) - Encyklopedia

Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Dopełnienie_(językoznawstwo)

Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License

Dopełnienie to część zdania oznaczająca pasywny przedmiot czynności wyrażonej orzeczeniem zdania w stronie czynnej.

W języku polskim występuje dopełnienie bliższe (zwykle w bierniku, lub w zdaniach zanegowanych w dopełniaczu, rzadziej w narzędniku), oraz dopełnienie dalsze (w celowniku).

Przykład:

  • kot pije mleko - mleko to dopełnienie bliższe w bierniku
  • kot nie pije mleka - mleka to dopełnienie bliższe w dopełniaczu
  • dziecko daje mamie prezent - prezent to dopełnienie bliższe w bierniku, mamie to dopełnienie dalsze w celowniku
  • Marcin kieruje ciężarówką - ciężarówką to dopełnienie bliższe w narzędniku

Przy zamianie zdania na stronę bierną, dopełnienie bliższe staje się podmiotem, a dotychczasowy podmiot jest wprowadzany przez konstrukcje przez(e) + biernik, np.:

  • prezent jest dawany mamie przez dziecko
  • ciężarówka jest kierowana przez Marcina

Zdania takie nie mają dopełnienie bliższego, dopełnienie dalsze nie ulega zmianie.

W zależności od wzajemnego położenia podmiotu (S), orzeczenia (V) i dopełnienia (O) w typowym zdaniu, klasyfikuje się języki do jednej z sześciu grup:

Przy czym języki, w których podmiot występuje przed orzeczeniem, są znacznie częstsze od języków, w których dzieje się odwrotnie.

[ Zobacz też