Bieluń_dziędzierzawa - Encyklopedia

Pozycjonowanie oraz tworzenie stron www. Informacje na temat programu Google Adsense. Druk cyfrowy na życzenie - książki, recepty, katalogi - tanio! Pomysł na upominek na wesele twojej znajomej! Podkarpacki OTS, zdrowie omówienie chorób - objawy, leczenie

Bieluń_dziędzierzawa

Tekst z tej strony jest kopią wikipedii: pl.wikipedia.org/.
Na licencji GNU Free Documentation License

Bieluń dziędzierzawa
Systematyka wg Reveala
Domenajądrowce
Królestworośliny
Podkrólestwonaczyniowe
Nadgromadanasienne
Gromadaokrytonasienne
KlasaRosopsida
Rządpsiankowce
Rodzinapsiankowate
Rodzajbieluń
Gatunekbieluń dziędzierzawa
Nazwa systematyczna
Datura stramonium L. 1753
Galeria Wikimedia Commons

Bieluń dziędzierzawa (Datura stramonium L. Sp. Pl.2 1753) – gatunek rośliny jednorocznej, silnie trującego chwastu (wszystkie części rośliny), z rodziny psiankowatych (Solanaceae Adans.). Roślina pochodzi z południowej Europy lub Azji Mniejszej. Obecnie rozpowszechniona w całej Eurazji i Ameryce Północnej. W Polsce roślina pospolita, która jest epekofitem. Ze względu na ciekawe kwiaty bieluń dziędzierzawa stał się ostatnio rośliną hodowaną w ogrodach i domach.

Spis treści
//

Nazwy potoczne i ludowe

Bieluń dziędzierzawa ma bardzo wiele nazw potocznych i ludowych: pinderynda (kieleckie), dędera (wielkopolska), denderewa (Mazowsze), tondera (Śląsk), cygańskie ziele (białostockie), świńska wesz (sandomierskie), bieluń podwórzowa, dendera, dendrak.

Charakterystyka

ŁodygaNaga, lekko omszona, widlasto rozgałęziona.
Liście i kwiaty
LiścieWyrastające z niej liście o kształcie jajowatym, zaostrzone, zatokowo ząbkowane.KwiatyBardzo duże, kształtu lejkowatego, wyrastające w widłach gałązek lub na szczycie, wzniesione do góry, kielich o długiej rurce zakończonej ostrymi, trójkątnymi ząbkami, korona kwiatu biała lub fioletowa o długości 5-10 cm, kwitnie od lipca do sierpnia.Owocjajowatookrągława torebka wielkości orzecha włoskiego, pokryta trójkątnymi kolcami, przypominająca owoc kasztanowca o długości 2-5 cm. Owocuje od sierpnia do przymrozków.Biotop, wymaganiaPowszechna roślina ruderalna. Gatunek charakterystyczny dla Ass. Urtico-Malvetum [1].
Kwiat

Zastosowanie

Historycznie znana jako roślina lecznicza i obrzędowa w wielu kulturach, bywała narzędziem zbrodni.

Liście i nasiona używane w lecznictwie (zawierają 0,1-0,6% alkaloidów tropanowych: hioscyjamina, atropina, skopolamina, apoatropina oraz saponiny triterpenowe, garbniki, flawonidy i hydroksykumarynę, a także w małej ilości atropamina, skopina, beladonina, nikotyna i dwuamina putrescyna).

Zatrucie

Zatrucia przypadkowe zdarzają się niekiedy u dzieci, natomiast częściej u młodzieży eksperymentującej ze środkami odurzającymi. Spożywanie nasion bieluni dziędzierzawej w tym celu nie jest często łatwiej dostępną alternatywą w przypadku napotkania braku pieniędzy lub dostępu do innych narkotyków. Mimo silnych halucynacji efekty są nieprzyjemne z powodu znacznych efektów ubocznych. Eksperymeny z rośliną ustają na jednej lub kilku próbach, często z powodu niewiedzy spożyta zostaje zbyt silna dawka, która może prowadzić do hospitalizacji lub śmierci. Według osób po doświadczeniach z bieluniem nie nadaje się on do celów rekreacyjnych.[potrzebne źródło]

Głównymi substancjami które mają znaczenie w przebiegu zatrucia są: L-hioscyjamina i L-skopolamina oraz w mniejszym stopniu atropina. Alkaloidy bielunia działają pobudzająco na ośrodkowy układ nerwowy oraz porażająco na obwodowy układ współczulny.

Objawy zatrucia:

  • omamy
  • sucha i czerwona skóra
  • senność, dezorientacja
  • początkowo tachykardia,później bradykardia
  • przyśpieszenie oddechu
  • rozszerzenie źrenic
  • niekiedy drgawki kloniczne
  • wzrost temperatury ciała
  • zgon wskutek porażenia ośrodka oddechowego

Stosuje się hospitalizację, płukanie żołądka i terapię objawową. Swoistymi odtrutkami są środki parasympatykomimetyczne: np. neostygmina (nazwa handlowa Polstigminum).

Ciekawostki

Bieluń jest rośliną o silnych właściwościach narkotycznych i halucynogennych, przez co dawniej nazywano go czarcim zielem, diabelskim zielem, trąbą anioła. Roślina wydziela nieprzyjemną, "zielną" woń. Spożycie nasion bielunia bądź wywaru z jego liści powoduje: suchość w jamie ustnej, chwiejność chodu, duszności, oszołomienie, stany lękowe, omamy wzrokowe, pobudzenie psychoruchowe, zaczerwienienie skóry, przyspieszenie pracy serca, a w konsekwencji nawet zgon. Halucynacje są bardzo realistyczne i często nie można ich odróżnić od rzeczywistości. Przedawkowanie powoduje brak kontroli nad sobą i często kończy się pobytem w szpitalu.

Przypisy

  • Matuszkiewicz Władysław. Przewodnik do oznaczania zbiorowisk roślinnych Polski. Wyd. Naukowe PWN, Warszawa, 2006. ISBN 8301144394.